અમદાવાદ:
ગુજરાત દેશના સૌથી મોટા વેપારી રાજ્યોમાંનું એક માનવામાં આવે છે. અમદાવાદ, સુરત, રાજકોટ, વડોદરા અને ભાવનગર જેવા શહેરોના પરંપરાગત બજારો વર્ષોથી વેપારનું કેન્દ્ર રહ્યા છે. જોકે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ઈ-કોમર્સ અને ઓનલાઈન શોપિંગના ઝડપી વિસ્તરણને કારણે રાજ્યના વેપાર ક્ષેત્રમાં મોટો બદલાવ જોવા મળી રહ્યો છે.
લોક જનશક્તિ પાર્ટી (રામવિલાસ) ના ગુજરાત વેપારી સેલના પ્રેસિડન્ટ બિઝનેસમેન સુચિત માધુએ જણાવ્યું હતું કે, ડિજિટલ યુગમાં ગ્રાહકો હવે ઘેર બેઠાં ખરીદી કરવાની સુવિધાને વધુ પસંદ કરી રહ્યા છે. ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ પર વિવિધ ઓફરો, ઝડપી ડિલિવરી અને સરળ પેમેન્ટ વિકલ્પોને કારણે ઈ-કોમર્સ કંપનીઓનો પ્રભાવ સતત વધી રહ્યો છે. તેના કારણે ગુજરાતના નાના અને મધ્યમ વેપારીઓ માટે સ્પર્ધા વધુ કઠિન બની રહી છે.
સુચિત માધુએ વધુ જણાવ્યું હતું કે, ઈ-કોમર્સના વધતા વ્યવહારોને કારણે સરકારના GST કલેક્શન અને કર આવકમાં વધારો થયો છે. ડિજિટલ પેમેન્ટ અને ઓનલાઈન ટ્રાન્ઝેક્શનના કારણે વેપાર વધુ પારદર્શક બન્યો છે, જે દેશની અર્થવ્યવસ્થાને મજબૂત બનાવવામાં મદદરૂપ સાબિત થઈ રહ્યો છે.પરંતુ બીજી તરફ અમદાવાદના રિલીફ રોડ, રાજકોટના ધર્મેન્દ્ર રોડ, સુરતના ટેક્સટાઈલ માર્કેટ અને વડોદરાના પરંપરાગત વેપાર વિસ્તારોમાં ઘણા વેપારીઓ ઓનલાઈન માર્કેટના વધતા પ્રભાવ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. તેમનું માનવું છે કે, મોટી ઈ-કોમર્સ કંપનીઓ પાસે વિશાળ મૂડી, અદ્યતન ટેક્નોલોજી અને મજબૂત લોજિસ્ટિક્સ વ્યવસ્થા હોવાથી નાના વેપારીઓ માટે સ્પર્ધા કરવી મુશ્કેલ બની રહી છે.
બિઝનેસમેન માધુ અને વેપારી સંગઠનોનું કહેવું છે કે, પરંપરાગત બજારો માત્ર ખરીદી-વેચાણના કેન્દ્રો નથી, પરંતુ લાખો પરિવારોના રોજગારનો આધાર પણ છે. તેથી સરકાર દ્વારા એવી નીતિઓ બનાવવાની જરૂર છે કે જેમાં ઈ-કોમર્સ અને પરંપરાગત વેપાર બંનેને સમાન તક મળી શકે.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, ગુજરાતના નાના વેપારીઓને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ સાથે જોડવા, ઓનલાઈન વેચાણ માટે તાલીમ આપવા અને સરળ લોન તથા ટેક્નોલોજીકલ સહાય ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે વિશેષ યોજનાઓ શરૂ કરવી જોઈએ. જો વેપારીઓ સમય સાથે ટેક્નોલોજી અપનાવશે તો તેઓ પણ ડિજિટલ બજારમાં સફળતાપૂર્વક પોતાની ઓળખ બનાવી શકશે.
ગુજરાતના વેપાર ક્ષેત્રમાં ચાલી રહેલા આ પરિવર્તન વચ્ચે હવે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે પરંપરાગત બજારો અને ડિજિટલ અર્થવ્યવસ્થા વચ્ચે સંતુલન કેવી રીતે જાળવવું. નિષ્ણાતો માને છે કે યોગ્ય નીતિ, ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ અને વેપારીઓને મળતી સહાય ગુજરાતને વધુ મજબૂત વેપાર હબ બનાવી શકે છે.
મુખ્ય મુદ્દા
• ગુજરાતમાં ઓનલાઈન ખરીદીનો ટ્રેન્ડ સતત વધી રહ્યો છે.
• ઈ-કોમર્સના કારણે નાના વેપારીઓ માટે સ્પર્ધા વધી છે.
• GST અને ડિજિટલ પેમેન્ટથી કર વ્યવસ્થા વધુ પારદર્શક બની છે.
• વેપારીઓ માટે ડિજિટલ તાલીમ અને નાણાકીય સહાયની જરૂરિયાત.
• પરંપરાગત બજારો અને ઈ-કોમર્સ વચ્ચે સંતુલન જાળવવાની માંગ.
